Giá laptop tăng tới 30% vì RAM: khủng hoảng AI kéo dài tới 2028
Giá laptop đang tăng mạnh trên toàn cầu, có dòng đội thêm tới 30%, và thủ phạm chính là RAM. Cơn khát bộ nhớ từ các trung tâm dữ liệu AI đã đẩy giá DRAM lên gấp nhiều lần, kéo theo giá máy tính cá nhân, và dự báo tình trạng này còn kéo dài tới năm 2028. Bài viết phân tích vì sao giá tăng, vì sao một chiếc MacBook Neo giá quanh 13 triệu trên Shopee lại thành món hời, và lời khuyên thực tế cho người đang định mua laptop.
Giá laptop 2026 tăng mạnh vì RAM khan hiếm, dự báo kéo dài tới 2028. Nguồn: YouTube
Giá laptop tầm trung đã nhích từ khoảng 900 USD lên 1.200 USD, các hãng như Dell, Lenovo, Acer và ASUS tăng giá 15 tới 30%. Nguyên nhân là RAM tăng phi mã: DDR5 32GB nhảy từ 375 lên 439 USD chỉ trong hai tuần, cao gấp 3 tới 4 lần so với năm ngoái, đẩy chi phí bộ nhớ trong laptop từ 15-18% lên 35% tổng linh kiện. Thủ phạm là các trung tâm dữ liệu AI ngốn phần lớn sản lượng bộ nhớ toàn cầu, và khủng hoảng được dự báo kéo dài tới cuối 2027 hoặc 2028. Gartner ước tính giá DRAM cộng SSD tăng hơn 130% cuối năm. Trong bối cảnh này, một chiếc MacBook Neo giá quanh 13 triệu trên các sàn là món hời đáng cân nhắc, và lời khuyên chung là mua ngay nếu thực sự cần.
Nếu bạn đang định mua laptop và thấy giá năm nay cao hơn hẳn, đó không phải cảm giác. Giá laptop đang tăng mạnh trên toàn cầu, có dòng đội thêm tới 30%, và thủ phạm không phải con chip xử lý hay màn hình, mà là RAM. Cơn khát bộ nhớ từ các trung tâm dữ liệu AI đã đẩy giá DRAM lên gấp nhiều lần, kéo theo giá máy tính cá nhân, và tình trạng này được dự báo còn kéo dài tới năm 2028.
| Laptop tầm trung | Từ ~900 USD (22,8 triệu) lên ~1.200 USD (30,5 triệu) |
| Mức tăng theo hãng | Dell, Lenovo, Acer, ASUS tăng 15 tới 30% |
| DDR5 32GB | 375 lên 439 USD chỉ trong 2 tuần |
| So với năm ngoái | RAM đắt gấp 3 tới 4 lần |
| Theo Gartner | Giá DRAM cộng SSD tăng hơn 130%, PC tăng trung bình 17% |
| Dự báo hạ nhiệt | Cuối 2027 hoặc 2028 |
Giá laptop và RAM tăng sốc tới mức nào?
Con số rõ nhất nằm ở phân khúc tầm trung. Một chiếc laptop trước đây quanh 900 USD, tức khoảng 22,8 triệu đồng, nay bị đẩy lên tầm 1.200 USD, khoảng 30,5 triệu đồng. Các hãng lớn như Dell, Lenovo, Acer và ASUS đồng loạt tăng giá từ 15 tới 30% tùy dòng máy.
Gốc rễ nằm ở RAM. Chỉ trong hai tuần của tháng 6, giá DDR5 32GB nhảy từ 375 lên 439 USD. So với năm ngoái, giá RAM hiện cao gấp 3 tới 4 lần, từ mức 80-120 USD lên 375-439 USD. Theo HP, chi phí bộ nhớ trong một chiếc laptop đã tăng từ 15-18% lên tới 35% tổng chi phí linh kiện, tức bộ nhớ giờ là một trong những phần đắt đỏ nhất của máy.
Bức tranh chung cũng không sáng sủa. Hãng nghiên cứu Gartner ước tính giá DRAM cộng SSD tăng hơn 130% vào cuối năm nay, giá PC tăng trung bình 17% và lượng xuất xưởng giảm 10,4%. Một hệ quả đáng buồn khác là sự trở lại của laptop chỉ 8GB RAM, thay cho tiêu chuẩn 16GB từng phổ biến, do hãng phải cắt giảm để giữ giá.
Vì sao AI lại khiến RAM tăng giá?
Nghe có vẻ trái khoáy khi AI trên đám mây lại làm đắt chiếc laptop trên bàn bạn, nhưng mối liên hệ rất trực tiếp. Các trung tâm dữ liệu AI đang ngốn một lượng lớn sản lượng bộ nhớ toàn cầu, được hậu thuẫn bởi khoản chi tiêu khổng lồ 650 tỷ USD trong năm 2026 của các gã khổng lồ công nghệ Mỹ.
Vấn đề nằm ở loại bộ nhớ tốc độ cao HBM mà chip AI cần. Mỗi GB HBM tiêu tốn diện tích tấm wafer gấp 3 tới 4 lần so với DRAM tiêu chuẩn. Nói cách khác, mỗi tấm wafer được ưu tiên cho AI gần như tương đương việc lấy mất một tấm wafer khỏi nguồn cung bộ nhớ cho PC. Khi cầu AI quá lớn còn nhà máy mới chưa kịp chạy hết công suất, giá bị đẩy lên và khó hạ sớm.
Giá RAM, SSD và linh kiện máy tính được theo dõi sát trong giai đoạn khan hiếm. Nguồn: YouTube
Đây cũng là chủ đề từng được phân tích trong bài khủng hoảng bộ nhớ RAM tăng giá vì trung tâm dữ liệu AI, cho thấy cơn sốt này không phải nhất thời mà mang tính cơ cấu.
Món hời MacBook Neo: vì sao đáng chú ý lúc này?
Giữa lúc laptop Windows đồng loạt tăng giá, một lựa chọn bất ngờ trở nên hấp dẫn là MacBook Neo. Đây là dòng MacBook giá phổ thông của Apple, niêm yết khoảng 599 USD, và trên các sàn như Shopee có thời điểm rớt xuống quanh 13 triệu đồng tùy đợt khuyến mãi. Với một máy Apple chạy chip M mới, mức giá đó là rất hời, nhất là khi mặt bằng laptop chung đang đi lên.
Vì sao Neo đáng cân nhắc? Nó hợp nhóm người dùng phổ thông cần lướt web, làm văn phòng, xem phim, học tập và lập trình nhẹ, với lợi thế thời lượng pin và độ mượt của macOS. Cảm nhận thực tế về máy được ghi lại trong bài review MacBook Neo 599 USD sau hai tháng dùng. Tuy nhiên có một lưu ý quan trọng gắn thẳng với khủng hoảng RAM: bộ nhớ unified trên máy Mac không thể nâng cấp sau khi mua. Nếu ngân sách cho phép, bạn nên chọn cấu hình RAM cao hơn ngay từ đầu, vì sau này muốn nhiều RAM hơn thì chỉ còn cách đổi máy, mà giá RAM thì đang ngày càng đắt.
Lời khuyên: nên mua laptop lúc này thế nào?
Trong một thị trường giá đang lên và được dự báo còn lên tới 2027-2028, nguyên tắc đơn giản là: cần thật thì mua sớm, không cần thì khoan. Dưới đây là vài gợi ý cụ thể.
Nếu bạn cần máy ngay để làm việc hay học tập, đừng cố chờ giá giảm, vì khả năng cao giá còn tăng chứ chưa hạ. Khi chọn cấu hình, hãy ưu tiên đủ RAM ngay từ đầu, tối thiểu 16GB cho nhu cầu thông thường, và tránh các máy chỉ 8GB nếu công việc của bạn mở nhiều tab hoặc chạy phần mềm nặng. Với máy hàn chết RAM hoặc dùng bộ nhớ unified như MacBook, điều này càng quan trọng vì không có đường nâng cấp về sau.
Nếu chỉ là nâng cấp không cấp thiết, bạn có thể trì hoãn và theo dõi các đợt sale. Đây cũng là lúc những món hời như MacBook Neo quanh 13 triệu hay các mẫu tồn kho đời trước trở nên đáng săn, miễn là mua từ nguồn uy tín và kiểm tra kỹ cấu hình. Cuối cùng, hãy nhớ rằng cơn sốt giá lần này bắt nguồn từ AI, một xu hướng còn kéo dài, nên mua đúng nhu cầu và đúng thời điểm sẽ tiết kiệm hơn là chờ một đợt giảm giá khó tới sớm.
