DeepSeek tự phát triển chip AI riêng, giảm phụ thuộc Nvidia và Huawei
DeepSeek được cho là đã âm thầm thiết kế một chip AI suy luận riêng suốt khoảng một năm qua, đánh dấu bước tiến đầu tiên của công ty Trung Quốc này vào lĩnh vực phần cứng tự chủ. Tin tức khiến cổ phiếu Nvidia giảm ngay trong phiên giao dịch trước giờ mở cửa, phản ánh mối lo ngại ngày càng lớn về làn sóng các hãng AI tự phát triển chip riêng để giảm phụ thuộc vào nhà cung cấp bên ngoài.
DeepSeek hiện chạy nhiều mô hình trên phần cứng Huawei trước khi chuyển sang chip tự thiết kế. Nguồn: YouTube
DeepSeek, công ty AI Trung Quốc từng gây chấn động toàn cầu với mô hình R1, được cho là đã âm thầm thiết kế một chip AI suy luận riêng trong khoảng một năm qua, nhằm giảm phụ thuộc vào Nvidia và Huawei. Chip tập trung vào khâu suy luận (inference) thay vì huấn luyện mô hình. DeepSeek trước đây dùng chip H800 của Nvidia và gần đây chuyển nhiều tác vụ sang chip Ascend của Huawei do lệnh cấm xuất khẩu của Mỹ. Tin tức khiến cổ phiếu Nvidia giảm khoảng 1,6-2% trong phiên giao dịch trước giờ mở cửa. Động thái này đặt DeepSeek vào cùng nhóm với OpenAI, Anthropic, Google, Amazon, các hãng AI lớn đều đang phát triển chip riêng.
DeepSeek, công ty AI Trung Quốc từng gây chấn động toàn cầu với mô hình R1 hồi đầu năm ngoái, được cho là đã âm thầm thiết kế một chip AI suy luận riêng trong khoảng một năm qua. Đây là bước tiến đầu tiên của công ty vào lĩnh vực phần cứng tự chủ, đánh dấu một mắt xích mới trong làn sóng các hãng AI toàn cầu tìm cách giảm phụ thuộc vào nhà cung cấp chip bên ngoài.
| Loại chip | Chip AI suy luận (inference), không phải chip huấn luyện |
| Thời gian phát triển | Khoảng một năm, vẫn ở giai đoạn đầu |
| Chip đang dùng trước đó | Nvidia H800, gần đây chuyển bớt sang Huawei Ascend |
| Phản ứng thị trường | Cổ phiếu Nvidia giảm khoảng 1,6-2% trước giờ mở cửa |
| Bối cảnh | Mỹ siết xuất khẩu chip AI tiên tiến sang Trung Quốc |
| Xu hướng chung | OpenAI, Anthropic, Google, Amazon cũng tự làm chip |
DeepSeek âm thầm thiết kế chip AI suốt một năm
Theo các nguồn tin trong ngành được nhiều hãng tin công nghệ quốc tế đăng tải ngày 7-8/7/2026, DeepSeek đã bắt đầu thiết kế một chip AI suy luận từ khoảng một năm trước, hiện vẫn đang ở giai đoạn đầu phát triển. Công ty được cho là đang mở rộng đội ngũ thiết kế chip và làm việc với các đối tác trong lĩnh vực thiết kế vi mạch, gia công bán dẫn và sản xuất bộ nhớ để hiện thực hóa dự án.
Điểm đáng chú ý là DeepSeek chọn tập trung vào chip suy luận thay vì chip huấn luyện. Suy luận là giai đoạn một mô hình đã được huấn luyện xong được đưa vào sử dụng thực tế, tức là lúc AI thực sự tạo ra câu trả lời, viết code, tạo hình ảnh, dịch thuật hoặc tóm tắt văn bản cho người dùng cuối. Đây là khâu tiêu tốn tài nguyên tính toán khổng lồ khi một mô hình được hàng triệu người sử dụng đồng thời, khiến việc tối ưu chi phí suy luận trở thành bài toán sống còn với bất kỳ công ty AI nào muốn vận hành có lãi ở quy mô lớn.
DeepSeek đã giới thiệu mô hình mới thích ứng với công nghệ chip Huawei trước khi tin về chip riêng lan ra. Nguồn: YouTube
Vì sao DeepSeek muốn thoát ly Nvidia và cả Huawei?
Bối cảnh khiến DeepSeek theo đuổi hướng đi này bắt nguồn từ lệnh cấm xuất khẩu ngày càng siết chặt của Mỹ đối với chip AI tiên tiến sang Trung Quốc. DeepSeek trước đây từng dùng chip H800 của Nvidia, một phiên bản bị giảm hiệu năng tính toán dành riêng cho thị trường Trung Quốc, để huấn luyện mô hình R1 gây tiếng vang toàn cầu hồi tháng 1 năm ngoái. Khi các hạn chế xuất khẩu tiếp tục mở rộng, những công ty AI Trung Quốc như DeepSeek ngày càng khó tiếp cận chip AI mạnh nhất của Nvidia, buộc công ty phải chuyển nhiều tác vụ AI mới sang dùng chip Ascend của Huawei.
Tuy vậy, việc phụ thuộc hoàn toàn vào Huawei cũng đặt DeepSeek vào thế bị động tương tự như khi phụ thuộc Nvidia, chỉ khác nhà cung cấp. Tự phát triển chip riêng, dù chỉ ở mức chip suy luận chuyên biệt thay vì chip đa năng phức tạp, cho phép DeepSeek từng bước xây dựng năng lực làm chủ công nghệ lõi, giảm rủi ro bị gián đoạn nguồn cung từ bất kỳ một nhà cung cấp đơn lẻ nào trong tương lai, dù là Mỹ hay nội địa Trung Quốc.
Phản ứng thị trường và ý nghĩa với ngành chip AI
Tin tức về dự án chip của DeepSeek khiến cổ phiếu Nvidia giảm khoảng 1,6 đến 2% trong phiên giao dịch trước giờ mở cửa ngay khi thông tin lan ra. Dù mức giảm này không quá lớn và giới phân tích cho rằng tác động ngắn hạn tới vị thế toàn cầu của Nvidia là hạn chế, phản ứng của thị trường cho thấy nhà đầu tư đang ngày càng nhạy cảm với bất kỳ tín hiệu nào liên quan tới xu hướng các hãng AI tự chủ phần cứng.
Xu hướng tự phát triển chip không phải là điều mới trong ngành. DeepSeek hiện gia nhập cùng nhóm với OpenAI, vốn đã công bố chip nội bộ mang tên Jalapeno và được nhắc tới trong bài OpenAI ChatGPT GPT-5.5 cập nhật tháng 6/2026, cùng Anthropic, Google và Amazon, những công ty đều đang đầu tư mạnh vào silicon tùy chỉnh nhằm giảm phụ thuộc vào các nhà sản xuất chip bên ngoài và tối ưu chi phí vận hành mô hình AI ở quy mô cực lớn. Với các công ty vận hành hàng trăm triệu yêu cầu suy luận AI mỗi ngày, ngay cả một khoản tiết kiệm nhỏ trên mỗi lượt tính toán cũng có thể cộng dồn thành con số khổng lồ, đủ để biện minh cho khoản đầu tư ban đầu rất lớn vào thiết kế chip riêng.
Vị thế của DeepSeek trong cuộc đua AI toàn cầu
DeepSeek đã trở thành cái tên được nhắc tới nhiều nhất trong làn sóng AI mã nguồn mở của Trung Quốc kể từ khi mô hình R1 gây chấn động toàn cầu, buộc nhiều công ty phương Tây phải nhìn nhận lại tốc độ phát triển AI của Trung Quốc. Việc công ty này giờ đây tiến thêm một bước vào lĩnh vực phần cứng cho thấy tham vọng không chỉ dừng lại ở việc phát triển mô hình, mà còn muốn kiểm soát toàn bộ chuỗi giá trị từ phần cứng tới phần mềm, tương tự chiến lược mà các hãng công nghệ lớn của Mỹ đang theo đuổi.
Diễn biến này cũng nằm trong bức tranh cạnh tranh rộng hơn giữa Mỹ và Trung Quốc trong lĩnh vực bán dẫn AI, nơi mỗi động thái từ cả hai phía đều có thể tạo ra hiệu ứng lan tỏa tới thị trường tài chính và chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu. Với người quan tâm tới hạ tầng AI, đây là một diễn biến đáng theo dõi song song với các thông tin về hợp tác phần cứng như trong bài Nvidia bắt tay SK hynix làm bộ nhớ AI HBM4, cho thấy toàn ngành đang bước vào giai đoạn cạnh tranh khốc liệt cả về phần cứng lẫn phần mềm.
Tác động gián tiếp tới người dùng Việt Nam
Với người dùng cá nhân tại Việt Nam, tác động trực tiếp từ tin tức này gần như không đáng kể trong ngắn hạn. Tuy nhiên, đây là một chỉ dấu quan trọng cho thấy cuộc đua tự chủ công nghệ AI giữa các cường quốc công nghệ đang tăng tốc, có thể ảnh hưởng gián tiếp tới giá cả và nguồn cung chip AI toàn cầu trong trung hạn, một lĩnh vực có liên hệ mật thiết với tình trạng giá RAM tăng thêm 20% trong quý 3/2026 mà người dùng máy tính và điện thoại tại Việt Nam đang trực tiếp cảm nhận.
Những ai theo dõi lĩnh vực AI và đầu tư công nghệ nên tiếp tục quan sát diễn biến của dự án chip DeepSeek trong các tháng tới, vì đây có thể là một trong nhiều mảnh ghép định hình lại bản đồ quyền lực ngành bán dẫn AI toàn cầu trong nửa cuối thập kỷ này.
